logo

 

fgfacebooktwitter

isveren

  • PDF

 

ÖZÜRLÜ SİGORTALILARIN İSTİHDAMINA İLİŞKİN İŞVEREN HİSSESİ PRİM TEŞVİKİ

 

Konu : Özürlü sigortalıların istihdamına ilişkin

işveren hissesi prim teşviki

1- Genel Açıklamalar:

Bilindiği üzere, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesinin 10 uncu

fıkrasında, Bakanlar Kurulunca belirlenecek oranların üstünde özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru

çalıştıran işverenlerin kontenjan fazlası işçiler için özürlü ve eski hükümlü çalıştırmakla yükümlü

olmadıkları halde özürlü çalıştıran veya çalışma gücünü % 80’den fazla kaybetmiş özürlüyü çalıştıran

işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir özürlü için 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa göre

ödemeleri gereken işveren sigorta prim hisselerinin % 50’sinin kendilerince, % 50’sinin ise Hazinece

ödeneceği hükme bağlamış ve sözkonusu hükmün uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar devredilen

Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığının 5/12/2003 tarihli, 16-303 Ek sayılı ve 9/3/2005 tarihli,

16-331 Ek sayılı Genelgeleri ile açıklanmıştır.

Bu defa, 4857 sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesi, 26/5/2008 tarihli ve 26887 sayılı Resmi

Gazetede yayımlanan 5763 sayılı İş Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında

Kanunun 2 nci maddesi ile değiştirilmiş olup, anılan maddenin;

birinci fıkrasında;

“İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde yüzde üç özürlü,

kamu işyerlerinde ise yüzde dört özürlü ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi meslek, beden ve ruhi

durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri

bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre

hesaplanır.”

dördüncü fıkrasında;

“Yer altı ve su altı işlerinde özürlü işçi çalıştırılamaz ve yukarıdaki hükümler uyarınca

işyerlerindeki işçi sayısının tespitinde yer altı ve su altı işlerinde çalışanlar hesaba katılmaz.”

altıncı fıkrasında ise;

“Özel sektör işverenlerince bu madde kapsamında çalıştırılan 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı

Sosyal Sigortalar Kanununa tabi özürlü sigortalılar ile 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Kanunun 14

üncü maddesinde belirtilen korumalı işyerlerinde çalıştırılan özürlü sigortalıların, aynı Kanunun 72

nci ve 73 üncü maddelerinde sayılan ve 78 inci maddesiyle belirlenen prime esas kazanç alt sınırı

üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin tamamı, kontenjan fazlası özürlü

çalıştıran, yükümlü olmadıkları halde özürlü çalıştıran işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir

özürlü için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin

yüzde ellisi Hazinece karşılanır. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için

işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet

belgelerinin yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların tamamına

ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren

hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu fıkraya göre işveren tarafından ödenmesi gereken

primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin

gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil edilir. Hazinece karşılanan prim

tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya maliyet unsuru olarak dikkate

alınmaz. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal

Güvenlik Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı tarafından müştereken belirlenir.”

hükümlerine yer verilmiştir.

 

4857 sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesine 5763 sayılı Kanunla getirilen yukarıda belirtilen

hükümler, 1/7/2008 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiş olup, sözkonusu hükümlerin uygulanmasına

ilişkin Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüklerimizce yürütülecek işlemler aşağıda açıklanmıştır.

2- 4857 Sayılı Kanunun 30 uncu Maddesinde Düzenlenen Sigorta Primi İşveren Hissesi

Teşvikinden Yararlanılmasına İlişkin Usul ve Esaslar:

2.1- Kapsam;

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesine 5763 sayılı Kanunla getirilen sigorta primi işveren

hissesi teşviki; özel sektöre ait işyerlerinde çalıştırılan özürlü sigortalıların, sigorta primine esas

kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hisselerinin, anılan maddede belirtilen

oran ve şartlar dahilinde Hazinece karşılanmasını düzenlemektedir.

Anılan maddenin altıncı fıkrasına göre, yalnızca özel sektör işverenlerince çalıştırılan özürlü

sigortalılardan dolayı sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yararlanılması sözkonusu olup, kamu

işyerlerinde (genel ve katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler, köyler ile bunlara bağlı

işletmeler, sermayesinin yarısından fazlası bunlara ait olan işyerleri ve diğer kamu işyerlerinde)

çalıştırılan özürlü sigortalılar için, bahse konu sigorta prim teşvikinden yararlanılması mümkün

bulunmamaktadır. Buna göre; mahiyet kodu (1) ve (3) olarak tescil edilen veya resmi nitelikte olduğu

halde (2) mahiyet kodu verilen işyerleri kapsama dahil edilmeyecektir. Mahiyet kodu daha önce (1)

veya (3) olarak verildiği halde, özel sektör işyeri olduğu iddia edilerek bu Kanunla getirilen teşvikten

yararlanmak isteyen işverenlerin durumları üniteler tarafından mevzuat çerçevesinde araştırılacak ve

sonucuna göre işlem yapılacaktır.

Yine, anılan maddenin dördüncü fıkrası uyarınca, yer altı ve su altı işlerinde özürlü işçi

çalıştırılması yasak olduğundan, sözkonusu faaliyetleri yürüten işyerlerinde fiilen yer altı ve su altı

işlerinde çalıştırılanlardan dolayı sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yararlanılması mümkün

olamayacaktır.

2.2- Özürlü Statüsünde Çalıştırılan Sigortalılara İlişkin Yapılacak Başvurunun Şekli ve

İstenilecek Belgeler;

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde düzenlenen teşvikten yararlanmak isteyen

işverenlerin; Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerinden onaylatacakları ve özürlü statüsünde

çalıştırdıkları sigortalıların TC kimlik numarasını, ad-soyadını, İş Kurumuna tescil tarihini, kontenjan

dahilinde/korumalı işyerinde/kontenjan fazlası olarak/yükümlü olunmadığı halde çalıştırma

durumlarını ihtiva eden (Ek-1)’de yer alan belgenin aslını işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik

İl/Merkez Müdürlüklerine ibraz etmeleri gerekmektedir.

İşyerinde kontenjan fazlası olarak veya yükümlü olunmadığı halde çalıştırılan özürlü

sigortalıların, daha sonra kontenjan dahilinde çalıştırılmaya başlanılması durumunda bu değişikliğin

yine Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerinden onaylatılacak (Ek-1)’de yer alan belge ile

belgelenmesi gerekmektedir.

İşverenler, işyerinde çalıştırdıkları özürlü sigortalıların tamamının son durumlarını göstermek

üzere Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerinden onaylatacakları (Ek-1)’de yer alan belgeyi, her

yılın Ocak ayı içinde Kuruma ayrıca ibraz edeceklerdir.

Korumalı işyerlerinde çalıştırılan özürlü işçilerden dolayı teşvikten yararlanmak isteyen

işverenler ayrıca, işyerlerinin korumalı işyeri statüsünde olduğuna ilişkin belgenin aslını veya ilgili

Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüğünce onaylanmış suretini işyerinin işlem gördüğü Sosyal

Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne ibraz edeceklerdir.

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi 1/7/2008 tarihi itibariyle değiştirildiğinden anılan

maddenin değiştirilmeden önceki 10 uncu fıkrası uyarınca teşvikten faydalanmakta olan işverenlerin

de, çalıştırmayı sürdürdükleri özürlü sigortalılarından dolayı yeni düzenlemelere göre sigorta primi

 

işveren hissesi prim teşvikinden yararlanabilmeleri için (Ek-1) belgeyi Kuruma vermeleri

gerekmektedir.

2008/ Temmuz ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinden başlamak üzere, 4857 sayılı

Kanunun 30 uncu maddesi kapsamında Kuruma bildirilecek olan özürlü sigortalılara ilişkin aylık prim

ve hizmet belgesinden önce, (Ek-1) belgelerinin Kuruma verilmesi gerekmektedir. Sözkonusu

belgeler Kuruma ibraz edilmediği sürece anılan maddede düzenlenen sigorta primi işveren hissesi

teşvikinden yararlanılması mümkün olamayacaktır.

Örnek 1- Özürlü işçi çalıştırmakla yükümlü olmayan işveren tarafından 18/8/2008 tarihinde işe

başlatılan özürlü bir sigortalı için, 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamında sigorta primi

işveren hissesi teşvikinden faydalanılmak istenildiği varsayıldığında, 2008/Ağustos ayına ait aylık

prim ve hizmet belgesinin yasal süresi içinde Kuruma verilmesinden önce bu sigortalıya ilişkin

(Ek-1)’de yer alan belgenin işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne ibraz

edilmesi halinde, sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yararlanılabilecektir.

Yer altı ve su altı işleri ile iştigal edilen işyerlerinde, madde kapsamına girecek nitelikte özürlü

işçi çalıştırıldığından bahisle 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamındaki sigorta primi

işveren hissesi teşvikinden faydalanılmak istenilmesi halinde, bahse konu özürlü sigortalıların fiilen

yer altı ve sualtı işlerinde çalıştırılmadıklarının iş sözleşmesi ile ayrıca belgelenmesi gerekmektedir.

2.3- Başvuru Üzerine Sosyal Güvenlik İl/ Merkez Müdürlüklerince Yapılacak İşlemler;

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde öngörülen sigorta primi işveren hissesi teşvikinden

yararlanılabilmesi için, özürlü sigortalılara ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerinin;

-Aynı il sınırları içinde elli veya daha fazla sigortalı çalıştıran işyeri işverenlerince, kontenjan

dahilinde çalıştırdıkları özürlü sigortalılar için 14857 sayılı Kanun türü, kontenjan fazlası olarak

çalıştırdıkları özürlü sigortalılar için 54857 sayılı Kanun türü,

- Korumalı işyeri işverenlerince, 14857 sayılı Kanun türü,

- Özürlü sigortalı çalıştırmakla yükümlü olmayan işverenlerce ise, 54857 sayılı Kanun türü,

seçilmek suretiyle, Kurumumuza gönderilmesi gerekmektedir.

Aylık prim ve hizmet belgelerinin 14857 veya 54857 sayılı Kanun türü seçilmek suretiyle

Kurumumuza gönderilebilmesi için, işverenlerin, (Ek-1)’de yer alan belge ile birlikte işyerinin bağlı

bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne müracaat etmeleri gerekmektedir.

Yapılan müracaatlar üzerine, sistem üzerinde gerekli kodlamanın yapılması amacıyla sözkonusu

belge, supervizöre intikal ettirilecektir. Supervizör tarafından işveren sistemi ana menüden 9-1-3-10

nolu seçenekler işaretlenmek suretiyle erişilen “4857/30. MADDE KAPSAMINDA ÖZÜRLÜ

SİGORTALI ÇALIŞTIRAN İŞYERLERİ GİRİŞ” menüsü vasıtasıyla

İşlem Kodu : _ (E=Ekleme, I=İnceleme, S=Silme)

İşyeri Sicil No: _ ____ 01 __ _______ 006 __ - __

İşyeri Ünvanı :

Hazine Payı : _ (1:Kontenjan dahilinde/Korumalı İşy.Özürlü Sigortalı-%100

2:Zorunluluk Dışı Özürlü Sigortalı-%50)

Başvuruda bulunan işverene ait işyeri sicil numarası sisteme girildikten sonra,

- % 3 oranında özürlü çalıştırmakla yükümlü olan özel sektör işyerleri ile korumalı işyerleri

için Hazine Payı bölümüne 1 kodu (“Hazine Payı : 1 Kontenjan dahilinde/Korumalı İşy.Özürlü

Sigortalı-%100)”,

- Özürlü sigortalı çalıştırmakla yükümlü olmadığı halde özürlü sigortalı çalıştıran işyerleri için

Hazine Payı bölümüne 2 kodu (Hazine Payı : 2 Zorunluluk Dışı Özürlü Sigortalı-%50),

verilecektir.

Sistem üzerinde gerekli kodlama yapıldıktan sonra, başvuru formu işyeri dosyasında muhafaza

edilmek üzere Sigorta Primleri Servisine gönderilecektir.

 

2.4- Aylık Prim ve Hizmet Belgelerinin Verilmesi, Hazinece Karşılanacak Olan İşveren

Hissesi Sigorta Priminin Hesaplanması ve Primlerin Ödenmesi;

2.4.1. Aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmesi;

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde öngörülen sigorta primi işveren hissesi teşvikinden

yararlanmak amacıyla yapılan başvurular üzerine 2.3 nolu bölümde açıklandığı şekilde gerekli

kodlama yapıldıktan sonra,

-Aynı il sınırları içinde elli veya daha fazla sigortalı çalıştıran işyeri işverenleri, kontenjan

dahilindeki özürlü sigortalılarını 14857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren

hissesi teşvikinden % 100 oranında, kontenjan haricindeki özürlü sigortalılarını 54857 sayılı Kanun

türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden % 50 oranında,

- Korumalı işyeri işverenleri, 14857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren

hissesi teşvikinden % 100 oranında,

- Özürlü sigortalı çalıştırmakla yükümlü olmayan işverenleri ise, 54857 sayılı Kanun türünü

seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden % 50 oranında,

İstifade edeceklerdir.

Örnek-1 Ankara ilinde faaliyet göstermekte olan (B) Limited Şirketinin 6 tanesi özürlü

statüsünde olmak üzere toplam 56 sigortalı çalıştırdığı varsayıldığında, sözkonusu işyeri işvereninin

çalıştırmakla yükümlü olduğu özürlü sigortalı sayısının 2 olması nedeniyle, aylık prim ve hizmet

belgelerinin, özürlü sigortalılardan 2’si için 14857 sayılı Kanun türü, diğer 4 özürlü sigortalı için

54857 sayılı Kanun türü seçilmek suretiyle gönderilmesi gerekmektedir.

Örnek 2- Balıkesir ilinde faaliyet gösteren (D) Anonim Şirketinin 3’ü özürlü statüsünde olmak

üzere toplam 17 sigortalı çalıştırdığı varsayıldığında, sözkonusu işverenin, özürlü sigortalı çalıştırma

yükümlülüğü bulunmadığından, bahse konu 3 özürlü sigortalıya ilişkin aylık prim ve hizmet belgesini

54857 sayılı Kanunu türünü seçmek suretiyle göndermesi gerekmektedir.

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamındaki sigorta primi işveren hissesi teşvik

hükümleri, 1/7/2008 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiş olup, bu kapsamda alınacak ilk aylık prim ve

hizmet belgesi 2008/Temmuz ayına ilişkin olacaktır.

Bahse konu sigorta primi işveren hissesinin Hazinece karşılanabilmesi için, işverenlerin

çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca vermeleri gereken aylık prim ve

hizmet belgelerini yasal süresi içinde Kuruma vermeleri gerekmektedir. Aylık prim ve hizmet

belgelerinin yasal süresi geçtikten sonra verilmesi halinde, anılan maddede belirtilen işveren hissesi

sigorta primi teşvikinden yararlanılamayacaktır.

İşverenlerin, 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamına giren sigortalılara ilişkin

düzenledikleri asıl veya ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerini yasal süresi içinde e-Bildirge

ortamında Kurumumuza göndermiş olmalarına karşın, daha sonra aynı dönemlere ilişkin yasal süresi

dışında asıl veya ek nitelikte aylık prim ve hizmet belgesi verilmesi veya bu belgelerin Kurumca

re’sen düzenlenmesi durumunda, sonradan verilen veya Kurumca re’sen düzenlenen aylık prim ve

hizmet belgelerinden dolayı teşvik hükümlerinden yararlanılmasına imkan bulunmamaktadır. Bu

durumda sonradan verilen belgelerdeki sigorta primlerinin sigortalı ve işveren hisselerinin tamamının

gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverenden tahsili cihetine gidilecektir.

2.4.2. Hazinece karşılanacak olan işveren hissesi sigorta priminin hesaplanması;

4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde, özel sektöre ait;

- Korumalı işyerlerinde çalıştırılan özürlü sigortalılar ile aynı il içinde elli veya daha fazla işçi

çalıştırılmasından dolayı yüzde üç oranında kontenjan dahilinde çalıştırılması gereken her bir özürlü

sigortalı için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin

tamamının,

- Elli veya daha fazla sigortalı çalıştıran işverenlerin kontenjan fazlası olarak çalıştırdıkları

özürlü sigortalılar ile yükümlü olmadıkları halde özürlü sigortalı çalıştıran işverenlerin çalıştırdıkları

 

her bir özürlü sigortalı için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait

işveren hisselerinin yüzde ellisinin,

Hazinece karşılanması öngörülmüştür.

Buna göre;

– 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Özürlüler ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde

Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 14 üncü maddesine istinaden çıkarılan Korumalı İşyerleri

Hakkında Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde, normal işgücü piyasasına kazandırılmaları güç olan

özürlüler için meslekî rehabilitasyon ve istihdam oluşturmak amacıyla Devlet tarafından teknik ve

malî yönden desteklenen ve çalışma ortamının özel olarak düzenlendiği işyeri olarak tanımlanan

Korumalı işyerlerinde ve aynı il içinde elli veya daha fazla işçi çalıştırılması nedeniyle çalıştırmakla

yükümlü olunan özürlü sigortalılara ilişkin prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta

primine ait işveren hisselerinin tamamının,

– Yükümlü olmadığı halde veya kontenjan fazlası olarak (yükümlü olunandan fazla) özürlü

sigortalı çalıştıran işverenler, çalıştırdıkları özürlü sigortalılara ilişkin prime esas kazanç alt sınırı

üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin yüzde ellisinin,

Hazinece karşılanması suretiyle teşvikten yararlandırılacaktır.

Örnek 1- (C) Kollektif Şti.’nin iş kazası ve meslek hastalığı prim nispetinin (2), çalıştırdığı

toplam sigortalı sayısının 100 ve bu sigortalılardan 7 sinin özürlü olduğu ve her bir özürlü sigortalıdan

dolayı Kuruma bildirilen SPEK tutarının 800,00 YTL olduğu varsayıldığında,

Teşvik dikkate alınmadan özürlü sigortalı için ödenmesi gereken sigorta prim tutarı;

İşveren Hissesi : 34 (prim nispeti) - 14 (sigortalı hissesi) = % 20

800,00 YTL x 20 / 100 = 160,00 YTL

Sigortalı Hissesi: 800,00 YTL x 14 /100 = + 112,00 YTL

Toplam ödenecek prim: 272,00 YTL

* Kontenjan dahilinde çalıştırılan 3 özürlü sigortalının her biri için,

Hazinece karşılanacak olan tutar; (1/7/2008-31/12/2008 dönemi için SPEK aylık alt sınırı:

638,70 YTL)

SPEK alt sınırı x İşveren Hissesi/100 = Hazinece karşılanacak tutar

638,70 YTL x 20/100 = 127,74 YTL

İşverence ödenecek tutar;

(İşveren Hissesi - Hazinece Karşılanacak Olan Tutar) + Sigortalı Hissesi

(160,00 YTL - 127,74 YTL) + 112,00 YTL = 144,26 YTL olacaktır.

* Kontenjan fazlası olarak çalıştırılan (7 – 3) = 4 özürlü sigortalının her biri için,

Hazinece karşılanacak olan tutar;

SPEK alt sınırı x İşveren Hissesi x % 50 = Hazinece karşılanacak tutar

638,70 YTL x 20 / 100 x 50 / 100 = 63,87 YTL

İşverence ödenecek tutar;

(İşveren Hissesi - Hazinece Karşılanacak Olan Tutar) + Sigortalı Hissesi

(160,00 YTL – 63,87 YTL) + 112,00 YTL = 208,13 YTL olacaktır.

2.4.3. Primlerin ödenmesi;

4857 sayılı Kanun türü (14857 ve 54857) seçilmek suretiyle yasal süresi içinde Kuruma verilmiş

olan aylık prim ve hizmet belgelerinden dolayı tahakkuk etmiş sigorta primlerinin işveren hissesine

ait kısmının Hazinece karşılanabilmesi için, aynı aya ilişkin gerek 4857 sayılı Kanun türü seçilerek,

gerekse Kanun türü seçilmeksizin düzenlenmiş aylık prim ve hizmet belgelerinden dolayı tahakkuk

etmiş sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden kısmı ile Hazinece karşılanmayan işveren

hissesine isabet eden kısmın tamamının ödenmesi gerekmektedir.

 

Sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden kısmı ile işveren tarafından ödenmesi gereken

(Hazinece karşılanmayan) tutarının, yasal süresi içinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde,

gerek işveren tarafından ödenmesi gereken kısma, gerekse Hazine tarafından karşılanması gereken

kısma isabet eden gecikme cezası ve gecikme zammı, işverenden tahsil edilecektir.

Örnek 1– Kontenjan dahilinde çalıştırılan özürlü sigortalıya ilişkin 2008/ Ağustos ayına ait

14857 sayılı Kanun türü seçilmek suretiyle düzenlenmiş ve yasal süresi içinde Kuruma verilmiş olan

aylık prim ve hizmet belgesinden dolayı tahakkuk eden tutarın aşağıda belirtildiği şekilde olduğu ve

işveren tarafından ödenmesi gereken tutarın yasal süresi dışında ödenmek istenildiği varsayıldığında,

Sigorta primine

esas kazanç:

Hazinece karşılanacak

tutar:

İşveren tarafından

ödenmesi gereken tutar:

800,00 YTL

124,55 YTL

143,45 YTL

143,45 YTL borç aslı ile birlikte, ödemenin yapıldığı tarihe kadar 124,55 YTL + 143,45 YTL =

268,00 YTL’ye isabet eden gecikme cezası ve gecikme zammı işveren tarafından ödendiği takdirde,

124,55 YTL tutarındaki sigorta primi Hazinece karşılanacaktır.

Örnek 2- Yukarıda belirtilen örnekteki işveren tarafından ödenmesi gereken 143,45 YTL

tutarındaki kısmın 140,00 YTL’sinin yasal süresi içinde ödendiği, kalan kısmının ise yasal süresi

dışında ödenmek istenildiği varsayıldığında, bu defa 3,45 YTL borç aslı ile birlikte, ödemenin

yapıldığı tarihe kadar 124,55 YTL + 3,45 YTL = 128,00 YTL’ye isabet eden gecikme cezası ve

gecikme zammı işveren tarafından ödendiği takdirde, 124,55 YTL tutarındaki sigorta primi Hazinece

karşılanacaktır.

2.5- Diğer Teşvik Kanunlarından Yararlanan İşverenlerin Özürlü istihdamı Teşvikinden

Yararlanmaları;

Diğer teşvik Kanunlarına istinaden sigorta primi işveren hissesi teşviki uygulamasından

yararlanmakta olan işverenlerin, teşvik kapsamına giren özürlü sigortalılarından dolayı aynı dönem

için ve mükerrer olarak 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde öngörülen teşvikten yararlanmaları

mümkün bulunmamaktadır.

Örnek- (D) Anonim Şirketinin, ilk kez sigortalı olarak çalışmaya başlayacak olan 22 yaşındaki

özürlü bir kişiyi 15/8/2008 tarihinde işe aldığı varsayıldığında, sözkonusu sigortalıdan dolayı gerek

4447 sayılı Kanunun geçici 7 nci maddesine gerekse 4857 sayılı Kanunun değişik 30 uncu maddesine

istinaden sigorta primi işveren hissesi teşviki şartlarını taşıyan sigortalısından dolayı aynı dönem için

ancak bir teşvik uygulamasından faydalanması sözkonusu olacaktır.

3- Diğer Hususlar:

3.1.4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre, aynı il sınırları

içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin, çalıştırmakla yükümlü olduğu özürlü işçi sayısının

tespitinde toplam işçi sayısı dikkate alındığından, kontenjan dahilinde özürlü sigortalı çalıştırılmasının

sözkonusu olduğu durumlarda özürlü sigortalı hangi işyerinde fiilen çalıştırılıyor ise o işyerinden

Kuruma bildirimi yapılacaktır.

Örnek- Aynı işverene ait Ankara ilinde faaliyet gösteren konfeksiyon işyerinde 65, market

işyerinde 22 sigortalının çalıştırıldığı varsayıldığında; işverenin özürlü sigortalı çalıştırma

yükümlülüğünün tespitinde aynı il sınırları içindeki her iki işyerinde çalıştırılan işçilerin toplamı

dikkate alındığından, örnekteki işveren yönünden bu sayı 87 olacaktır. İlgili mevzuat gereği buna göre

hesaplanan kontenjan dahilindeki özürlü sigortalı fiilen hangi işyerinde istihdam ediliyor ise o

işyerinden Kuruma bildirimi yapılacaktır.

3.2 506 sayılı Kanun kapsamına girecek nitelikte özürlü sigortalı çalıştırılmadığının veya sigorta

primi işveren hissesi teşvikinden % 50 oranında yararlanılması gerektiği halde % 100 oranında

yararlanıldığının anlaşılması halinde, evvelce Hazine tarafından yersiz olarak karşılanmış olan sigorta

prim tutarları, anılan Kanunun 80 inci maddesi dikkate alınmak suretiyle ödeme vadesinin bittiği tarihi

takip eden aydan başlanarak hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverenlerden

tahsil edilecektir.

 

3.3. Aylık prim ve hizmet belgelerini, 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde öngörülen

sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yararlanabilmek amacıyla 14857 veya 54857 sayılı Kanun

türünü seçmek suretiyle gönderen işyerlerinin listesi alınarak, bu işyerlerinde anılan Kanun

maddesinde belirtildiği şekilde özürlü sigortalı çalıştırıp çalıştırılmadığı veya sigorta primi işveren

hissesi teşvikinden % 50 oranında yararlanması gerektiği halde % 100 oranında yararlanan işyerlerinin

bulunup bulunmadığı ya da Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerince bildirilen kişiler haricinde

bildirimi yapılan kişilerin bulunup bulunmadığı, aylık prim ve hizmet belgeleri ile Türkiye İş Kurumu

İl/Şube Müdürlüklerince onaylanmış (Ek-1) belgeleri karşılaştırılmak suretiyle her ay düzenli olarak

kontrol edilecek ve sonucuna göre işlem yapılacaktır.

3.4- 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde öngörülen sigorta primi işveren hissesi

teşvikinden yararlanmakta olan işverenlerin, her yılın Ocak ayında özürlü sigortalı çalıştırdıklarına

dair (Ek-1) belgelerini Türkiye İş Kurumu İl/ Şube Müdürlüklerinden onaylatarak işyerinin bağlı

bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne ibraz etmeleri gerektiğinden, bu belgelerin her

yılın Ocak ayında ibraz edilmemesi halinde, aylık prim ve hizmet belgelerinin 14857 veya 54857

sayılı Kanun türü seçilerek gönderilmesinin engellenmesi amacıyla daha önce verilmiş olan “kod”

ilgili ünitece kaldırılacak ve bahse konu belgenin yeniden ibrazına kadar bu işverenler söz konusu

Kanunda öngörülen teşvikten yararlandırılmayacaktır.

3.5. 14857 ve 54857 sayılı Kanun çeşidi seçilmek suretiyle düzenlenen aylık prim ve hizmet

belgelerinden dolayı tahakkuk eden işsizlik sigortası primleri hakkında, sigorta primi işveren hissesi

teşviki uygulanmayacaktır.

3.6. Sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışanlar, topluluk sigortasına tabi olanlar, yurt

dışında çalışan sigortalılar, aday çırak, çırak ve öğrenciler için 14857 ve 54857 sayılı Kanun çeşidi

seçilemeyecektir.

3.7. Hazinece karşılanan sigorta primleri, gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya

maliyet unsuru olarak dikkate alınmayacaktır.

3.8. 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamına giren sigortalılara ilişkin sigorta

primlerinin işveren hissesi Hazinece karşılanabilmesi amacıyla Muhasebe Servislerince yapılacak

olan işlemler, Strateji Geliştirme Başkanlığı Bütçe ve Muhasebe Daire Başkanlığınca ayrıca

açıklanacaktır.

3.9. Devredilen Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığınca yayımlanan 5/12/2003 tarihli, 16-303

Ek sayılı ve 9/3/2005 tarihli, 16-331 sayılı Genelgeler 31/7/2008 tarihi itibariyle yürürlükten

kaldırılmıştır.

Bilgi edinilmesini ve gereğinin buna göre yapılmasını rica ederim.

Ek:1- 4857 sayılı İş Kanunun 30 uncu maddesine göre özürlü sigortalı

çalıştıran işverenlere Türkiye İş Kurumunca verilecek belge

 

TÜRKİYE İŞ KURUMU................................... İL/ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ

4857 sayılı İş Kanunun 30 uncu Maddesine Göre Özürlü Çalıştıran İşverenlere

Sigorta Primi İşveren Hissesi Teşvikinden Yararlanmak Amacıyla Verilecek Belge

İşverenin Ad-Soyadı / Unvanı : (Ait Olduğu Ay/Yıl : ..................../200.....)

İşyeri Sicil No :

İşyeri Adresi :

İşyerinde Çalıştırılan Özürlünün

Kontenjan Dahilinde

Çalıştırılmaktadır.

Kontenjan Fazlası

Olarak veya Yükümlü

Olunmadığı halde

Özürlü Statüsünde

Çalıştırılmaktadır.

Korumalı İşyerinde

Çalıştırılmaktadır.

TC Kimlik No

Adı-Soyadı

İş Kurumuna

Tescil Tarihi

AÇIKLAMA:

ONAY

1-

Hiçbir sütun boş bırakılmayacak, kullanılmayan sütunlar (0) ile kapatılacaktır.

2-

Hangi kapsamda çalıştığı (*) ile işaretlenecek, diğer sütunlar (0) ile kapatılacaktır. İl/Şube Müdürlüğü

3-

Kontenjan fazlası olarak veya yükümlü olunmadan çalıştırılanlara ilişkin belge düzenlenmiş olanlar

Kontenjan dâhilinde çalışmalarını sürdürdüğü takdirde belge tekrar verilecektir

4-

İşten çıkışlar için belge verme zorunluluğu bulunmamaktadır.

5-

İşe tekrar girişlerde belge yeniden düzenlenecektir.